به گزارش فولادنامه؛ یست‌وسوم دسامبر سال گذشته میلادی، در شهر زاپوریژیای اوکراین، خط تولید کارخانه فولاد زاپوریژستال - یکی از بزرگ‌ترین مجتمع‌های فولادی گروه متین‌وست - به‌طور کامل متوقف شد. نه یک نقص فنی در کوره‌بلند، نه کمبود سنگ‌آهن، که یک حمله موشکی گسترده روسیه به زیرساخت برق کشور، خط تغذیه این کارخانه را قطع کرد. برای کارگرانی که پشت کوره‌های داغ ایستاده بودند، لحظه خاموشی برق، به معنای توقف ناگهانی فرآیندی بود که در شرایط عادی، هرگز نباید حتی برای چند ثانیه متوقف شود.

این تنها یک حادثه منفرد نبود، بلکه بخشی از الگویی تکرارشونده در دو سال اخیر است. حوضه صنعتی کریوی‌ریه، قلب صنعت سنگ‌آهن و فولاد اوکراین - جایی که هم کارخانه آرسلورمیتال کریوی‌ریه و هم مجتمع معدنی و فرآوری متین‌وست در آن مستقرند - از ژانویه امسال بار دیگر زیر فشار شدید حملات به پست‌های انتقال و تأسیسات تولید برق قرار گرفت؛ حملاتی که در برخی مناطق صنعتی، از جمله همین حوضه، منجر به اعمال محدودیت‌های اضطراری مصرف برق شد.

پیامد این ناپایداری، در آمار تولید متین‌وست به‌روشنی دیده می‌شود. طبق گزارش عملکرد سه‌ماهه چهارم سال گذشته، تولید گندله این گروه در حوضه کریوی‌ریه، نسبت به مدت مشابه سال قبل چهل‌وهفت درصد کاهش یافت و به تنها چهارصدوسیزده هزار تن رسید. تولید گندله ویژه احیای مستقیم - ماده اولیه حیاتی برای فناوری‌های فولاد کم‌کربن - در همان بازه به‌طور کامل، یعنی به صفر، رسید؛ توقفی که مدیران شرکت آن را مستقیماً ناشی از ریسک فنی خاموشی‌های ناگهانی برق توصیف کردند، نه کمبود تقاضای بازار.

این وضعیت در سه‌ماهه نخست امسال نیز ادامه یافت. گزارش عملکرد فصلی متین‌وست نشان می‌دهد تولید چدن و فولاد در واحد کامت‌استال این گروه، در ژانویه و فوریه، به‌ترتیب دوازده و بیست درصد نسبت به فصل پیش از آن کاهش یافت؛ افتی که شرکت آن را مستقیماً به ناپایداری تأمین برق در همان بازه زمانی نسبت داد. تولید کنسانتره سنگ‌آهن نیز با کاهشی مشابه روبه‌رو شد. در همین حال، همسایه صنعتی متین‌وست، کارخانه آرسلورمیتال کریوی‌ریه، در سال جاری تنها با نیمی از ظرفیت اسمی خود کار می‌کند؛ مدیرعامل این واحد، تأمین ناپایدار انرژی را در کنار تعرفه‌های بالای برق، عامل اصلی این محدودیت اعلام کرده است.

اما آنچه این داستان را از یک گزارش ساده خسارت جنگی متمایز می‌کند، واکنش صنعتی به آن است. متین‌وست، به‌جای انتظار برای بازسازی کامل شبکه برق ملی - که به گفته بانک مرکزی اوکراین، کمبود آن احتمالاً تا پایان امسال ادامه خواهد داشت - سرمایه‌گذاری در استقلال انرژی داخلی خود را آغاز کرده است؛ از جمله ساخت نیروگاه‌های گازی اختصاصی که می‌توانند حتی در میانه یک خاموشی سراسری، عملیات حیاتی کارخانه را سرپا نگه دارند. این رویکرد، نمونه‌ای عملی از آنچه در صنعت فولاد جهانی این روزها اهمیت روزافزون یافته را نشان می‌دهد: تولیدکننده فولاد مدرن، دیگر نمی‌تواند صرفاً یک مصرف‌کننده منفعل برق باشد؛ باید تا حد ممکن، تولیدکننده انرژی خودش هم باشد.

پشت این آمار و ارقام، صدای واقعی کارخانه، صدای کارگرانی است که در میانه یک جنگ، هر روز باید تصمیم بگیرند که آیا کوره را روشن نگه دارند یا در برابر یک خاموشی ناگهانی دیگر آماده باشند. صنعت فولاد اوکراین، با وجود همه این محدودیت‌ها، همچنان نزدیک به پانزده درصد از کل صادرات کالایی کشور را تشکیل می‌دهد؛ رقمی که نشان می‌دهد این کارخانه‌ها، حتی در تاریک‌ترین ساعات خاموشی، همچنان یکی از ستون‌های اقتصادی باقی‌مانده این کشور در جنگ‌اند.