به گزارش فولادنامه؛ خانه‌ای که از فولاد ساخته می‌شود وقتی قیمت مسکن بالا می‌رود و نرخ بهره سنگین می‌شود، بازار جهانی فولاد نفس‌اش را حبس می‌کند. رابطه فولاد و خانه، به اندازه خود دیوارها محکم است.

آمار ساده‌ای وجود دارد که خیلی‌ها نمی‌دانند: بیش از نیمی از فولاد تولیدشده در جهان، صرف ساخت‌وساز می‌شود. خانه، برج، پل، مدرسه، پارکینگ — همه و همه با فولاد ایستاده‌اند. این عدد از دل داده‌های انجمن جهانی فولاد می‌آید و یک واقعیت اقتصادی بزرگ را پشت خود دارد: هر بار که بازار مسکن سرد می‌شود، صنعت فولاد هم می‌لرزد.

وقتی نرخ بهره، فولاد را زمین زد

داستان از سال ۲۰۲۲ شروع شد. بانک‌های مرکزی برای مهار تورم، نرخ‌های بهره را تند و تیز بالا بردند. خانه‌خریدها یک‌شبه گران شد. اعتبارات ساخت‌وساز خشکید. و بازارهای مسکن در آمریکا، اتحادیه اروپا، چین، ژاپن و کره به‌طور همزمان سقوط کردند. 

اثر مستقیم آن روی فولاد فوری بود: تقاضای جهانی فولاد در ۲۰۲۳ کاهش یافت و ضعف مسکن تا عمق ۲۰۲۴ هم ادامه پیدا کرد.

انجمن جهانی فولاد در گزارش اکتبر ۲۰۲۴ خود این دوره را «ادامه رکود مسکن» نامید و توضیح داد شرایط تنگ تامین مالی و هزینه‌های بالای ساخت‌وساز، تقاضای فولاد را در بیشتر بازارهای بزرگ جهان به پایین کشیده است. اما داستان اینجا تمام نمی‌شود؛ بلکه تازه جالب می‌شود.

چین: وقتی بزرگ‌ترین بازار دنیا زخمی می‌شود

چین بزرگ‌ترین مصرف‌کننده فولاد جهان است — و بزرگ‌ترین بازار مسکن هم. وقتی غول‌های ملک‌سازی چینی مثل Evergrande با بحران مالی روبرو شدند، موجش به همه جا رسید. فروش زمین، معاملات مسکن و شروع پروژه‌های جدید همه ریختند پایین. 

نتیجه؟ تقاضای فولاد در چین از سال ۲۰۲۱ در مسیر نزول ماند. پیش‌بینی worldsteel برای ۲۰۲۵ این است که این کاهش ادامه دارد، هرچند با شیب ملایم‌تری — چون بازار مسکن چین دارد کف می‌زند.

این یعنی چه برای سرمایه‌گذاران؟ یعنی هر نشانه‌ای از بهبود بازار مسکن چین، می‌تواند مستقیماً بر تراز تقاضای جهانی فولاد تاثیر بگذارد. فولاد، آینه اقتصاد چین است.

آمریکای لاتین: برزیل و مسکن اجتماعی

در طرف دیگر کره زمین، داستان فرق می‌کند. برزیل در ۲۰۲۵ رشد ۵ درصدی تقاضای فولاد را ثبت کرد — و یکی از دلایل اصلی آن طرح‌های مسکن اجتماعی با حمایت دولتی بود. وقتی دولت پشت ساخت‌وساز می‌ایستد، فولاد جاری می‌شود. این مدل ساده‌ای است که برزیل آن را بارها آزموده.

خانه‌های فولادی: رویای قدیم، جواب جدید

در دسامبر ۲۰۲۵، شرکت Majestic Steel آمریکا سرمایه‌گذاری استراتژیکی در Steel Homes فلوریدا کرد؛ تولیدکننده خانه‌های ماژولار با اسکلت فولادی. منطق این سرمایه‌گذاری در یک جمله خلاصه می‌شود: خانه‌های فولادی سریع‌تر، با کیفیت‌تر و یکنواخت‌تر از روش‌های سنتی ساخته می‌شوند.

اسکلت فولادی در برابر زلزله و طوفان مقاوم‌تر است، در برابر آتش نمی‌سوزد و موریانه نمی‌خورد. این خانه‌ها در کارخانه پیش‌ساخته می‌شوند و در محل نصب می‌گردند. نتیجه‌اش کاهش ضایعات، سرعت بیشتر و هزینه کمتر است. برای کشوری که با کمبود مسکن دست‌وپنجه نرم می‌کند، این نه یک لوکس که یک ضرورت است.

فناوری جدید: فولاد که خودش را باز می‌کند

تازه‌ترین خبر از دانشگاه Aberdeen اسکاتلند می‌آید. پژوهشگران این دانشگاه در همکاری با Politecnico di Milano، اتصال‌دهنده‌های فولادی چاپ سه‌بعدی ساخته‌اند که ساختمان‌ها را می‌توان به‌راحتی سوار کرد، جدا کرد و دوباره استفاده نمود. ایده این است که ساختمان دیگر «محصول مصرفی» نباشد، بلکه «منبع بلندمدت» باشد.

بازار ساخت‌وساز ماژولار — که این فناوری برای آن طراحی شده — از ۱۰۰ میلیارد دلار در ۲۰۲۶ به نزدیک ۱۷۶ میلیارد دلار در ۲۰۳۴ رشد خواهد کرد. آسیا-پاسیفیک با ۴۵ درصد سهم، موتور این رشد است.

هند: سرعت توسعه، سرعت مصرف

در میان تمام اقتصادهای بزرگ، هند یک ستاره درخشان است. تقاضای فولاد هند در ۲۰۲۶ با رشد ۷.۴ درصدی پیش‌بینی شده و در ۲۰۲۷ به ۹.۲ درصد می‌رسد.

زیرساخت‌های شهری، راه‌آهن ملی، مسکن ارزان‌قیمت و ساخت‌وساز صنعتی همه با هم در حال پیشروی‌اند. worldsteel پیش‌بینی می‌کند که تقاضای فولاد هند در ۲۰۲۶ تقریباً ۷۵ میلیون تن بالاتر از سطح ۲۰۲۰ باشد. این عدد، یعنی یک اقتصاد که دارد شهر می‌سازد — و فولاد لازمه هر شهر است.

ساختمان‌ها ۲۸ درصد از کل انتشارات CO₂ جهان را تولید می‌کنند. فولاد، اگر درست به‌کار رود، می‌تواند هم خانه را بسازد و هم انرژی را مدیریت کند — از پانل‌های خورشیدی روی بام تا دیوارهای پیش‌ساخته عایق. آینده مسکن، فولادی است. سوال اینجاست که این آینده برای کدام کشورها زودتر می‌رسد.