یکی بر سر شاخ و بُن می‌بُرید
خداوند بُستان نظر کرد و دید
بگفتا گر این مرد بد می‌کند
نه با من که با نفس خود می‌کند
سعدی
صبانور قرار بود پایگاهی برای توسعه تولید و تکمیل زنجیره معدن در غرب کشور باشد، اما تغییرات پی‌درپی مدیریتی، این شرکت را در هفته‌های اخیر به یکی از پرحاشیه‌ترین نقاط مدیریت معدنی کشور تبدیل کرده است.
داریوش اسماعیلی از مدیرعاملی کنار رفت، حامد عسکری‌زاده با حفظ سمت رئیس هیأت‌مدیره سرپرست شد و مدت کوتاهی بعد استعفا کرد. سرانجام امیرعلی طاهرزاده به صبانور رفت و مدیریت این شرکت را پذیرفت.
اصل انتخاب مدیرعامل صبانور از مسیر سهامدار و هیأت‌مدیره، مسئله پیچیده‌ای نیست. اردشیر سعدمحمدی به عنوان مدیرعامل «ومعادن»، سهامدار کنترل‌کننده صبانور، در چارچوب قانون و حاکمیت شرکتی می‌تواند درباره مدیریت این بنگاه تصمیم بگیرد.
بحث بر سر چرایی تعیین مدیرعامل صبانور نیست بلکه درباره نحوه رفتار طاهرزاده با مدیر بالادستی خود است. اگر روایت مطرح‌شده درباره پذیرش مدیریت صبانور بدون هماهنگی لازم با رئیس ایمیدرو و بدون طی‌کردن یک فرآیند حرفه‌ای برای خروج از مسئولیت قبلی صحیح باشد، این تصمیم را می‌توان یک خطای تاکتیکی در مسیر حرفه‌ای او دانست.
ریاست هیأت عامل ایمیدرو پیش از آنکه یک نام حقیقی باشد، یک جایگاه حقوقی و سازمانی است. امروز سمیعی‌نژاد بر این صندلی نشسته و فردا ممکن است فرد دیگری مسئولیت آن را برعهده داشته باشد. مدیر حرفه‌ای می‌تواند پیشنهاد شغلی تازه بپذیرد و حتی مجموعه خود را ترک کند، اما کیفیت خروج از یک مسئولیت تقریباً به اندازه ورود به مسئولیت بعدی اهمیت دارد.
اگر مدیری که در ساختار مرتبط با ایمیدرو فعالیت می‌کند، بدون هماهنگی لازم و با غافلگیرکردن رأس سازمان مسئولیت دیگری را بپذیرد، موضوع دیگر صرفاً یک جابه‌جایی شغلی نیست؛ مسئله به اعتماد سازمانی و رعایت اصول حرفه‌ای بازمی‌گردد.
در چنین شرایطی، رئیس ایمیدرو نه‌تنها حق دارد نسبت به رفتار غیرحرفه‌ای یک مدیر واکنش نشان دهد، بلکه از منظر حفظ نظم سازمانی می‌توان گفت مسئولیت دارد نسبت به آن بی‌تفاوت نباشد.
اگر ریاست ایمیدرو در برابر چنین رفتارهایی سکوت کند، این پیام را به بدنه مدیریتی می‌دهد که سلسله‌مراتب و اعتماد سازمانی اهمیتی ندارد و هر مدیری می‌تواند با اتکا به حمایت یک جریان یا مدیر دیگر، قواعد حرفه‌ای را نادیده بگیرد. این دقیقاً همان نقطه‌ای است که برخورد حرفه‌ای و عبرت‌آموز ضرورت پیدا می‌کند.
البته اگر سمیعی‌نژاد قرار است واکنشی نشان دهد، بهتر است این واکنش نه از موضع دلخوری شخصی، بلکه از جایگاه رئیس یک سازمان توسعه‌ای باشد؛ جایگاهی که حفظ نظم، اعتماد و استانداردهای مدیریتی بخشی از مسئولیت آن است.
طاهرزاده نیز مدیری تازه‌وارد به صنعت نیست. سابقه مدیریت در بخش معدن و صنایع معدنی دارد و دقیقاً به همین دلیل انتظار از رفتار حرفه‌ای او بیشتر است. او از بدنه همین صنعت آمده و سرمایه مدیریتی کشور است. اگر در این فرآیند خطای تاکتیکی رخ داده، راه درست این نیست که آینده حرفه‌ای او نابود شود؛ بلکه بهتر است اشتباه به‌صورت روشن و حرفه‌ای به او یادآوری شود.
سمیعی‌نژاد و سعدمحمدی از مدیران باسابقه بخش معدن و صنایع معدنی‌اند. اختلاف امروز آنها ممکن است فردا پشت یک میز حل شود؛ اما آنچه برای فردی که در میانه این اختلاف تصمیم گرفته باقی می‌ماند، کارنامه شخصی اوست.
برخورد عبرت‌آموز دقیقاً همین معنا را دارد: مدیر بداند تصمیم‌هایش هزینه حرفه‌ای دارند، اما مسیر اصلاح نیز برای او باز است.
داستان صبانور برای نسل جدید مدیران یک پیام ساده دارد. حکم‌ها عوض می‌شوند، وزیران می‌روند، رؤسای سازمان‌ها تغییر می‌کنند و ائتلاف‌های مدیریتی نیز دائمی نیستند. آنچه باقی می‌ماند اعتبار حرفه‌ای است. یک مدیر حق دارد مسیر شغلی خود را تغییر دهد؛ اما استقلال حرفه‌ای به معنای بی‌اعتنایی به اصول حرفه‌ای نیست.
همان‌طور که مدیر حق انتخاب دارد، رئیس سازمان نیز حق دارد از قواعد مدیریتی مجموعه خود دفاع کند و اگر این قواعد نادیده گرفته شد، واکنشی متناسب، حرفه‌ای و عبرت‌آموز نشان دهد.
این شاید مهم‌ترین عبرت صبانور برای مدیران باشد: در مدیریت فقط مقصد مهم نیست؛ نحوه رفتن از یک صندلی به صندلی دیگر نیز بخشی از کارنامه مدیر است.