به گزارش فولادنامه؛ تاریخ صنعت فولاد، روایت زوال، احیاء و ظهور قدرت‌های نوین است. در ۱۵۰ سال اخیر، کشورهای مختلف با بهره‌گیری از منابع، فناوری و راهبردهای متفاوت، جایگاه خود را در این صنعت کلیدی تعریف کرده‌اند و بررسی مسیر آن‌ها چهار الگوی متمایز را آشکار می‌سازد.

۱. پیشگامان در حال افول (آمریکا و بریتانیا)

این کشورها زادگاه انقلاب صنعتی و خاستگاه فولاد مدرن بودند. آمریکا در اوج قدرت خود در سال ۱۹۴۸، بیش از نیمی از فولاد جهان را تولید می‌کرد. اما عبور این جوامع به دوران پسا-صنعتی، همراه با تمرکز بر اقتصاد خدمات و مالی، باعث کاهش تدریجی تولید داخلی شد. امروزه این کشورها با وجود مصرف بالا، به شبکه عظیم واردات متکی هستند و صنعت فولاد آن‌ها سهمی نمادین، اما رو به افول در اقتصاد ملی دارد.

۲. موفقیت از طریق فناوری (ژاپن و آلمان)

ژاپن و آلمان اثبات کردند که برای فولادسازی شدن، لزوماً نیازی به منابع اولیه فراوان نیست. تمایز آن‌ها در اتکا به فناوری پیشرفته و حرکت به سمت محصولات با ارزش افزوده بالا (نظیر فولادهای ویژه برای خودرو و تجهیزات صنعتی) است.

چشمگیرترین نمونه، ژاپن پس از جنگ جهانی دوم است که با پذیرش سریع فناوری‌هایی مانند کوره‌های اکسیژن قلیایی، خود را از یک صنعت ویران به یکی از رقابتی‌ترین تولیدکنندگان جهان تبدیل کرد.

۳. دو مسیر هوشمندانه (ایتالیا، اسپانیا و کره جنوبی)

این کشورها با خلاقیت و حمایت دولت، مسیرهای متفاوتی را پیمودند. در اروپای جنوبی، ایتالیا و اسپانیا با توجه به کمبود زغال‌سنگ و سنگ‌آهن، به کوره‌های قوس الکتریکی (مینی‌میل) روی آوردند که با استفاده از قراضه (ضایعات) و برق، هزینه شروع بسیار کمتری داشت و سهم قابل‌توجهی از تولید فولاد ایتالیا را از دهه ۱۹۵۰ به خود اختصاص داد.

در سوی دیگر، کره جنوبی با راهبرد «تأخر هوشمندانه» و حمایت تمام‌قد دولت، شرکت پوسکو را در سال ۱۹۶۸ تأسیس کرد و در دهه ۱۹۷۰ به تولید رساند. این شرکت با وجود شروع دیرهنگام، طی چند دهه به یکی از کارآمدترین و بزرگ‌ترین تولیدکنندگان جهان بدل شد.

۴. ابر-تولیدکننده (چین)

چین الگویی بی‌سابقه است. از سال ۱۹۹۶ که عنوان نخستین تولیدکننده جهان را از ژاپن گرفت، با ترکیب مقیاس عظیم، منابع داخلی و سیاست‌های حمایتی، سهم خود را به بیش از نیمی از تولید جهانی فولاد رساند. البته این ابرقدرت فولادی اکنون در حال گذار به مرحله تازه‌ای است؛ مقابله با تولید مازاد و حرکت به سمت فناوری‌های سبز، چهره جدید صنعت فولاد چین را رقم خواهد زد.